If you missed 2007 constitutional debate, you can watch it here
สำหรับท่านที่พลาดชมการถ่ายทอดสดการดีเบตร่างรธน.2550ทางสถานีโทรทัศน์ช่อง 11 สามารถรับชมและฟังการดีเบต (การประชันความคิด) จุดเด่น-ข้อด้อยของร่างรัฐธรรมนูญ2550 ได้จากวีดีโอ คลิปข้างล่างนี้
Here is a Video Clip of Debate
A summary of the debate on the 1997 Constitution vs. 2007 Constitution: Charan-Jirmsak-Somkid vs. Nidhi-Chaturon-Vorachet
13 August 2007
At 9.00 a.m. on 3 August 2007, People Network for Election in Thailand (P-NET), Asian Network for Free Elections (ANFREL), and Committee for the Campaign for Human Rights organized a debate on the weaknesses and strengths of the 2007 draft constitution at the auditorium of Ban Manangkasila. The event was also broadcast live by the Nation Channel and Prachatai Website.
The debate featured representatives from the Constitution Drafting Council (CDC) and academics, who were matched into three pairs.
First pair: Mr. Charan Pakdeethanakul, Permanent Secretary of the Ministry of Justice and Vice-President of the Constitution Drafting Committee (CDC) and Prof. Dr. Nidhi Eawsriwong, former lecturer of Chiang Mai University and an academic from the Midnight University
Second pair: Dr. Jirmsak Pinthong, member of the CDC and the CDC’s Public Relations Committee and Mr. Chaturon Chaisaeng, former acting leader of the Thai Rak Thai Party
Third pair: Dr. Somkid Lertpaitoon, CDC member and secretary and Asst. Prof. Dr. Vorachet Phakeerat, Chief of the Public Law Department, Faculty of Law, Thammasat University
The first three sessions were provided for each pair to explain their positions for 20 minutes, plus five minutes for questions. A doll was shown to speakers who overran. The final session was for wrap-ups.
Before the debate started, the pairs drew lots. The one choosing green would speak first. It turned out that in all three pairs, the CDC members were the first speakers.
According to our reporter, there were “pretty girls” at the event who went around distributing stickers saying “19 August green light to the 2007 constitution” and some students from Thammasat University distributed papers for the audience to write their questions on. But the questions would be screened before being handed to the speakers. At the same event, members of the anti-coup 19 September Network distributed posters calling for the rejection of the draft constitution.
Mr. Charan Pakdeethanakul began by saying that there can be no 100% perfect and flawless constitution. He touched on two main issues concerning the drafting process and the content of the constitution.
Even though the drafting process initially drew some criticism as a product of the coup, the coup was an undeniable truth. Nevertheless, both the Constitution Drafting Committee and other CDC members have been able to work independently and have attempted to solicit public opinion.
In the drafting process, the 1997 constitution was critically reviewed and its strengths and weaknesses explored for further development. The draft constitution is therefore not the pure invention of the CDC, but is derived from the 1997 constitution.
Some weak points of the 1997 constitution have been addressed and amendments made. For example, the charge that the administration had become too powerful and beyond any review of other parties is addressed by reducing the minimum number of MPs required for a no-confidence motion. The issue of political interference in the independent institutions is addressed by including in the selection committee representatives from an independent and neutral institution, namely, the judiciary. And finally, while the 1997 constitution seemed to take for granted issues of individual morality and virtue, the draft constitution attempts to make morality and virtue the guiding principles for the exercise of power.
Prof. Nidhi Eawsriwong said that even though the 1997 constitution has helped to address political issues including enhancing the quality of the parliament and empowering the administration to make better use of state and bureaucratic mechanisms, as well as creating checks and balances from within and from civil society to prevent the domination of politics by capital, these were not enough. Even before the 19 September coup, every party recognized the flaws of the 1997 constitution. PM. Thaksin Shinawatra agreed to make constitutional amendments after the election. It does not matter if that promise was made sincerely or because of pressure, but every party seemed to agree unanimously that the constitution had to be amended.
But with the coup and the establishment of the CDC, the focus was simply to tackle the issue of too powerful governments which could allegedly lead to corruption of power. And only the experience of the urban middle class was drawn on to explore solutions, not the views of grassroots people who also shared the same impact from the 1997 constitution. The hasty conclusion was that all problems stemmed from the selling of votes by grassroots people.
Thus, the solution posed by the draft 2007 constitution is how to make an elected administration run as a coalition of different political parties so that they become politically weakened. It was in fact the same situation as before the 1997 constitution. So we are about to restore the previous politics of collusion. And if the elected government is too weak, then the bureaucrats will take charge over the politicians and hence we will have proxy politics.
Moreover, the 2007 constitution hands most power concerning the selection of members of the independent institutions to the justice system. It destroys the checks and balances of the three powers and in a long run will be harmful to the judiciary itself.
The most effective monitoring of the administration is by social power. And monitoring is functional when provisions are made to uphold rights and freedoms, and the current constitution seems to give great importance to this, even more than in the 1997 constitution. Also, the drafting process has to hinge on input from grassroots villagers. But since the drafting process of the current constitution has all along denied a role to the general public, it is very likely that its provisions will have no real implementation. Many good laws tabled for in Parliament will be put last in the queue, left in limbo until the term of parliament expires. Personally, I think the drafters of the current version have good intentions in this matter, but have not made use of the real experience of grassroots villagers to enable them to write laws that can effectively lead to the promotion of rights and freedom.
The 2007 constitution also does not give importance to the roles of local people in politics. For example, there are no provisions for the disclosure of EIA reports on state development projects, no right to propose motions to sack those in political positions. All these rights are in either the 1997 or 2007 constitutions
Nevertheless, according to Prof. Nidhi, apart from the draft constitution, we have to focus on four draft bills that have passed the cabinet and are tabled for reading by the National Legislative Assembly (NLA). The laws, if passed, will effectively undermine the spirit of the 2007 constitution on the issues of decentralization and rights and liberties. The draft laws include the draft Governmental Administration Act and Internal Security Act, and will make many provisions in the 2007 constitution ineffective.
“I do not believe that by endorsing this draft constitution, peace will be restored. Millions of people will come out to vote on referendum day and many of them will vote against the draft constitution since they deem it unjustifiable. Peaceful politics will not prevail as long as several million people still hold the government illegitimate, the NLA illegitimate, the constitutional tribunal illegitimate. All of these bodies lack legitimacy. Thus, in my opinion, there is no need to endorse the draft constitution and by voting against the draft constitution, CNS and the government will be forced to choose another existing constitution and the 1997 constitution is the most likely possibility.”
Dr. Jirmsak Pinthon said that three factors determine the decision to accept or reject the draft constitution. First, we have to see how the content of the draft constitution will be of service to the country in future. Second is whether the drafting process has been informed by the people, and how far reaching this consultation was. And third is the pretext for the draft constitution; whether it came as a result of the coup or in some other way. The previous speakers have given disproportionate importance to each of these factors. Personally, he gives 50% importance to the content, 35% to the drafting process and 15% to the pretext.
“If I could turn the clock back, I would have given more importance to the pretext. But we cannot turn it back. The coup has already happened and the country needs to step forward. Therefore, I give less importance to the pretext as circumstances have changed” said Dr. Jirmsak.
As a member of the NLA committee on public participation and referendum and a pro-draft-constitution person, Dr. Jirmsak said that from his experience as part of the Constitutional Drafting Council for the 1997 constitution, the current draft has benefited from the strengths of the older version and many of its flaws have been addressed including a diminution of state power and an increase in people’s power through greater power given to independent institutions to monitor the government’s performance, a reduction in the minimum of the signatures required for the impeachment of the Prime Minister or Ministers, a prohibition of mass change of membership from one party to another, the promotion of rights and freedoms and the enhancement of the quality of the Senate so that there will be more knowledgeable members.
In addition, people’s power has been increased. They have more rights to propose laws, to have access to free education and free medical treatment, and there are attempts to keep people informed about FTA negotiations.
“There are 309 articles in this draft constitution. Ask me if I like all the articles, and I would say there are more than 30 articles that I don’t like. But ask me if I would vote for the draft constitution on 19 August, and I will definitely vote for it as there could be no constitution where every single article pleases everyone. We need to look at the overall picture and how the whole country will step forward” said Dr. Jirmsak.
Mr. Chaturon Chaisaeng said that many questions need to be answered before one can accept the draft constitution. Since it will be treated as the supreme law, we have to ask if it applies to everyone equally. Does everybody have to comply with the law? Does the sovereign power lie with the people and how do people exercise their power to monitor politicians? The system must be properly organized so that people can systematically monitor government power. Their rights and freedoms must be upheld, particularly, political rights and freedoms and their participation in making decisions that affect the country’s administration.
His study found that the draft constitution contains inherent fatal flaws to the point where it does not deserve to be called a “constitution” since it contravenes all the principles mentioned earlier. The draft constitution does not promote democracy, but simply helps to strengthen the dictatorial grip and bureaucratic polity. Even though more importance has been given to rights and freedoms, but the practicality of the provisions is subject to question.
According to the draft constitution, MPs can hardly act in the service of people. The voting system has regressed to the ‘3 MPs per constituency’ system. Monitoring of state power is difficult since according to the draft constitution, MPs are prohibited from interfering with the activities of government officers, and any such interference could be cause for their removal. Political parties will become substantially weaker and cannot propose other policies since all major policies are fixed by the government itself.
There are three groups that will stand to gain power from the draft constitution including the CNS and the groups and individuals close to them, the appointed senators, and the courts and independent institutions founded by the NLA. These have almost nothing to do with the people and the bureaucracy.
According to the draft constitution, the heads of the Court and independent organizations are empowered to recruit 74 senators. By simply co-opting a few more elected senators, they can gain majority power. The Senate is empowered to impeach the Prime Minister and the cabinet. But since the senators are recruited by the Court and the independent organizations, how could they propose the removal of the heads of the Courts or members of the independent organizations? There will be no checks and balances since all powers are cross-linked. And this will simply lead to increasing interference of power and in a long run undermine the justice system as it becomes too engaged in politics.
Another problematic article concerns the pardon granted to the CNS for staging the coup. This will create massive damage. Illegal acts will be made legal under this constitution. And this self-pardon is tantamount to acceptance of the coup.
In sum, the content of the draft constitution is undemocratic. Those who come to power from election are made powerless, and power lies with those appointed. Under such an administration, people have no right to express themselves and no one will care to listen to their needs and find ways to address them. Crises will become even worse as state mechanisms fail to respond to people’s needs. In general, the draft constitution will simply help to stabilize a dictatorial regime and bureaucratic polity. In other words, state officers and those who do not come from election will be given power to rule the country. Therefore, we should not accept the draft constitution.
Dr. Somkid Lertpaitoon said that much attention has been given to Article 309 concerning the amnesty granted to the CNS. But in fact, in the drafting process, the CNS was not given any chance to intervene. According to the draft constitution, the Prime Minister has to come from election and the CNS, of course, has no power to install the PM, or recruit senators. Also, the CNS will lose power once the constitution is implemented. The election will take place within this year and none of this contradicts democratic principles.
“Many people accused us of writing Article 309 to pardon the CNS. Not at all. Article 309 says that anything which was right in 2006 shall be taken as right in the future. It doesn’t say that anything that was wrong will be made right. So what’s wrong with writing it this way? Is there anything in there that provides an amnesty to the CNS? The amnesty for CNS has already been given in the 2006 interim constitution. There is no need to further pardon them.”
Dr. Somkid said further that though the 1997 constitution is hailed as good, it also contains many flaws. The current draft attempts to address these flaws, in particular by enhancing the checks and balances of power among the administration, legislature and the judiciary. The government will not be weakened and there is no empowerment of the courts as claimed. In addition, those in the legislative branch will have even more power, i.e., party members can vote without having to worry about their party’s resolutions. The courts also have the power to monitor the ombudsmen.
Another controversial issue concerns the election and appointment of senators. Dr. Somkid maintained that such mixed selection systems are used in many democratic countries including the United Kingdom and Belgium. If we leave the senators to come entirely from election, the same old problems will recur, since senators have the power to recruit members of all the independent institutions.
In addition, Dr. Somkid highlighted the strengths of the draft 2007 constitution. The provisions on the rights and freedoms of the people have been much improved, i.e., the reduction, from 50,000 to 20,000, of the minimum number of signatures required to propose laws and impeach in political office-holders, including the impeachment of judicial officers as well. It will also be the first time that people can propose amendments to the constitution.
Asst. Prof. Dr. Vorachet Phakeerat said that the draft 2007 constitution is flawed for its pretext, conflicts of interests in the drafting process and a lack of coherence in its content. Also, it contravenes its status as the supreme law.
Since the “pretext” for this draft constitution is based on the coup, therefore, it cannot be accepted as a legitimate law. Historically, constitutions derived from illegitimate acts have always caused more problems.
In addition, the draft constitution mentions a great deal about ethics. Though it says much about politicians’ ethics, it fails to focus on the ethics of the drafters themselves, many of whom come from organizations that stand to gain directly from the draft constitution. Some drafters are acting as the organizers of the referendum as well.
The law lecturer noted that the deliberate design for members of the senate to come from both election (76 members) and appointment (74 members) does not reflect a balanced democratic structure.
The claim by the pro-draft constitution side that even in England, the “House of Lords” still exists with some members selected by appointment is made with no consideration of its power. The British House of Lords has no power to impeach an elected Prime Minister. But in our draft constitution, the appointed senators are given equal power as the selected senators even though the former cannot be taken as the true representatives of people since they are not connected with the people.
Similarly, the pro draft constitution people claim that under the new constituency election system, people in certain constituencies are entitled to elect up to three MPs and this will give them more choice. But Asst. Prof. Dr. Vorachet argued that in small constituencies, people can elect only one MP anyway. They are not entitled to elect three MPs like those in larger constituencies. Under this system, people can feel that they are not treated equally. Although it is claimed that the new system can help to purge vote buying, Asst. Prof. Dr. Vorachet argued that bigger constituencies can aggravate vote buying as well.
Nevertheless, Asst. Prof. Dr. Vorachet admits that the draft 2007 constitution should be hailed for its provisions on rights and freedoms and on the checks and balances of political power by preventing political parties from becoming too powerful. Provisions are made, for example, to require politicians to declare their assets. But this strength is severely compromised by the fact that individuals in certain organizations that have indirect political power, like those responsible for the recruitment of members of the independent institutions or senators, are not subject to this scrutiny at all.
Another important issue concerns Article 309. The pro draft constitution people claim that this is not intended to pardon the CNS. But if we read it thoroughly we will find the article legitimizes all the actions of the CNS, including the coup, the declaration of martial law, etc. Basically, Article 309 says that any actions held as legitimate in the interim 2006 constitution will continue to be held as legitimate in the 2007 constitution.
Asst. Prof. Dr. Vorachet summarized that anything that is intrinsically right and appropriate needs no justification from outside. But judging from both the pretext and the content of the draft 2007 constitution, and weighing the pros and cons, this constitution will not end existing problems.
At the end of the session, one speaker from each side was given five minutes to wrap up. For the pro draft constitution side, Mr. Charan Pakdeethanakul was chosen as the speaker, and Asst. Prof. Dr. Vorachet Phakeerat for the opposition.
Asst. Prof. Dr. Vorachet called for the rejection of the draft constitution and insisted that under any circumstances, the election will certainly happen. However soon the election will be depends on the sincerity of the CNS and those concerned parties. He is sure that if the draft 2007 constitution is killed, the CNS will choose the 1997 constitution in its place.
“By rejecting the draft constitution, we help to uplift the ideological struggle for democracy and enhance democratic values which are the foundation for the next steps for Thailand to be recognized among civilized countries”.
The public law lecturer ended by saying that “rejection of the draft constitution is a solution for Thai society and helps to pre-empt any deadlock in the future. The 1997 constitution will then have a chance to be restored righteously and the flaws can be addressed. Even without the current draft version, amendments to the 1997 constitution are coming anyway. So why don’t we choose to restore the 1997 constitution?”.
Mr. Charan Pakdeethanakul stressed that what Asst. Prof. Dr. Vorachet’s speculation is not as certain and smooth as the vote to accept the draft constitution. And by voting for the draft constitution, we “can instantly end the coup”. He also mentioned that Article 309 is not at all intended to protect wrongdoers.
After the debate, the organizers arranged for six students to give red roses to the speakers and each speaker had to exchange the flower with his opponent.
Translated by Pipob Udomittipong
Source: Prachatai
ส่วนบทคัดย่อของการดีเบท รธน.40 VS รธน. 50 และรายละเอียดของการจัดให้มีการดีเบทในครั้งนี้ ท่านสามารถอ่านรายละเอียตได้จากข่าวข้างล่างนี้
ประชาไท - เมื่อวันที่ 3 ส.ค.50 มูลนิธิองค์กรกลางเพื่อประชาธิปไตย เครือข่ายประชาชนตรวจสอบการเลือกตั้ง (พีเน็ต) เครือข่ายเอเชียเพื่อการเลือกตั้งเสรี (ANFREL) คณะกรรมการรณรงค์เพื่อสิทธิมนุษยชน (ครส.) จัดเวทีดีเบต (การประชันความคิด) จุดเด่น-ข้อด้อยของร่างรัฐธรรมนูญ 2550 ณ หอประชุมบ้าน มนังคศิลา โดยได้รับความร่วมมือในการถ่ายทอดสด ผ่านทางเนชั่นแชนแนล และเว็บไซต์ประชาไท
เวทีครั้งนี้ มีตัวแทนเข้าร่วมการประชันความคิดจากสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ (ส.ส.ร.) ที่ประกาศว่า ‘รับร่าง’ รัฐธรรมนูญ และจากฝ่ายนักวิชาการ ตัวแทนนักการเมือง ที่ประกาศ ‘ไม่รับร่าง’ รัฐธรรมนูญ
ตัวแทนฝ่ายที่รับร่างรธน.2550 ประกอบด้วย นายจรัญ ภักดีธนากุล นายเจิมศักดิ์ ปิ่นทองและนายสมคิด เลิศไพฑูรย์
ตัวแทนฝ่ายที่ไม่รับร่างรธน.2550 ประกอบด้วย นายนิธิ เอียวศรีวงศ์ นายจาตุรนต์ ฉายแสงและนายวรเจตน์ ภาคีรัตน์
โดยแบ่งการประชันความคิดออกเป็นคู่ๆ ดังนี้
คู่ที่ 1: นายจรัญ ภักดีธนากุล ปลัดกระทรวงยุติธรรม และรองประธานคณะกรรมาธิการยกร่างรัฐธรรมนูญ สภาร่างรัฐธรรมนูญ (ส.ส.ร.) กับ นายนิธิ เอียวศรีวงศ์ อดีตอาจารย์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ นักวิชาการมหาวิทยาลัยเที่ยงคืน
คู่ที่ 2: นายเจิมศักดิ์ ปิ่นทอง สมาชิกและประธานคณะกรรมการประชาสัมพันธ์ของ ส.ส.ร. กับ นายจาตุรนต์ ฉายแสง อดีตรักษาการหัวหน้าพรรคไทยรักไทย
คู่ที่ 3: คือ นายสมคิด เลิศไพฑูรย์ ส.ส.ร.และเลขานุการคณะกรรมาธิการยกร่างฯ กับ นายวรเจตน์ ภาคีรัตน์ หัวหน้าภาควิชากฎหมายมหาชน คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
ดำเนินรายการโดย จอมขวัญ หลาวเพ็ชร จากเนชั่นแชนแนล และสมชัย ศรีสุทธิยากร เครือข่ายประชาชนตรวจสอบการเลือกตั้ง (พีเน็ต)
รายการทั้งหมด แบ่งออกเป็น 4 ช่วง ช่วงที่ 1-3 ให้แต่ละคู่อภิปรายคนละ 20 นาที จากนั้นให้ตอบคำถามคนละ 5 นาที และในช่วงสุดท้าย เป็นช่วงสรุปประเด็น คนละ 5 นาที ซึ่งฝ่าย ส.ส.ร.มีนายจรัญ ภักดีธนากุล เป็นตัวแทน และฝ่ายนักวิชาการ มีนายวรเจตน์ ภาคีรัตน์ เป็นตัวแทน
ก่อนจะเริ่มการอภิปรายในแต่ละคู่ มีการจับฉลากว่าฝ่ายใดเป็นฝ่ายเริ่มอภิปรายก่อน ซึ่งฝ่ายที่อภิปรายก่อนจะได้สิทธิตอบคำถามทีหลัง ทั้งนี้เมื่อผลการจับฉลากออกมา ปรากฏว่าในทั้ง 3 คู่ ฝ่าย ส.ส.ร.เป็นฝ่ายเริ่มอภิปรายก่อนทั้งสิ้น
ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ภายในงาน มีพริตตี้ในชุดสีเขียว แจกสติ๊กเกอร์ “19 สิงหาคม ไฟเขียวรัฐธรรมนูญ 2550” และมีนักศึกษาจากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ แจกกระดาษให้ถามคำถาม โดยแจ้งว่า ให้ผู้ที่เข้าร่วมถามคำถามได้ แต่ว่าทุกๆ คำถามจะถูกนำไปสกรีนก่อนจะขึ้นเวที ขณะที่เครือข่าย 19 กันยา ต้านรัฐประหาร ก็มาแจกโปสเตอร์ไม่รับรัฐธรรมนูญที่หน้างาน
บทคัดย่อ ‘ดีเบต’ รธน.40 VS รธน. 50 : จรัญ-เจิมศักดิ์-สมคิด VS นิธิ-จาตุรนต์-วรเจตน์
นายจรัญ ภักดีธนากุล สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ กล่าวเริ่มต้นว่า การจัดทำรัฐธรรนูญ ไม่มีทางที่จะได้ของที่สมบูรณ์ 100% หาที่ติมิได้ ซึ่งเขาอธิบายเกี่ยวกับร่างรัฐธรรมนูญ 2550 ไว้สองประเด็น คือ เรื่องกระบวนการจัดทำร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ และเนื้อหาสาระ
นายจรัญกล่าวถึงกระบวนการจัดทำว่า แม้การเริ่มต้นจะไม่สวย เพราะมาจากการอภิวัฒน์รัฐประหาร แต่นี่เป็นความจริงที่ไม่อาจปฏิเสธได้ แต่ทั้ง กมธ.ยกร่าง และ ส.ส.ร. ก็ไม่ได้ทำงานตามบงการของใคร แต่มีวิธีที่วิ่งเข้าหาประชาชน
ในด้านของเนื้อหาสาระ นายจรัญกล่าวได้นำเอารัฐธรรมนูญ 2540 มาพิจารณาจุดดีจุดด้อยแล้วแก้ไขต่อยอด ดังนั้น ร่างรัฐธรรมนูญฉบับที่กำลังขอความเห็นชอบจากประชาชนอยู่นี้ จึงไม่ใช่ของอะไรที่ ส.ส.ร.คิดขึ้นมาเอง แต่มีฐานที่มาจากรัฐธรรมนูญ 2540 นั่นเอง
นายจรัญกล่าวถึงข้อด้อยในฉบับ 2540 ซึ่งก็ได้ปรับปรุงลงในร่างรัฐธรรมนูญ 2550 ไปแล้วนั้นว่า ได้แก่เรื่องรัฐบาลเข้มแข็งจนไม่สามารถตรวจสอบได้ ซึ่งแก้ไขในเรื่องสัดส่วนส.ส.ที่จะอภิปรายไม่ไว้วางใจ เรื่องกระบวนการสรรหาองค์กรอิสระถูกแทรกแซงจากการเมือง ซึ่งแก้ไขโดยการจัดสัดส่วนของคณะกรรมการสรรหาใหม่ให้มีที่มาจากองค์กรที่อิสระและเป็นกลาง นั่นคือ ศาล และประเด็นสุดท้าย คือ เรื่องที่รัฐธรรมนูญ 2540 ไม่เน้น คือเรื่องจริยธรรมและคุณธรรมของคนทำงานให้แผ่นดิน ซึ่งแก้ไขโดยนำเอาเรื่องจริยธรรมและคุณธรรมมากำกับผู้ใช้อำนาจรัฐทั้งระบบ
ศ.ดร.นิธิ เอียวศรีวงศ์ นักวิชาการมหาวิทยาลัยเที่ยงคืน กล่าวว่า แม้รัฐธรรมนูญ 40 ได้แก้ปัญหาการเมืองก่อนหน้านั้น ด้วยการสร้างคุณภาพของรัฐสภา ทำให้ฝ่ายบริหารเข้มแข็ง เพื่อจะใช้กลไกของรัฐหรือระบบราชการได้สะดวกขึ้น สร้างกลไกตรวจสอบทั้งในระบบและจากภาคสังคม และระวังไม่ให้ทุนเข้ามาครอบงำทางการเมือง แต่ทั้งหมดนี้ก็ยังไม่เพียงพอ โดยก่อนรัฐประหาร 19 กันยา 49 ทุกฝ่ายก็ยอมรับข้อบกพร่องของรัฐธรรมนูญ 40 แม้แต่ พ.ต.ท.ทักษิณ ชินวัตรเองก็ยอมรับว่า หลังเลือกตั้งจะให้มีการแก้ไขรัฐธรรมนูญ ไม่ว่าจะโดยความจริงใจหรือเพราะโดนกดดันก็ตาม แต่ทุกฝ่ายยอมรับว่าจะต้องแก้
แต่เมื่อมีการรัฐประหารและตั้งสภาร่างรัฐธรรมนูญขึ้นใหม่ โจทย์ในการร่างรัฐธรรมนูญกลับเหลือเพียงเรื่องของรัฐบาลที่เข้มแข็งเกินไปจะทำให้เกิดการใช้อำนาจที่ในทางฉ้อฉล ซ้ำยังดึงเอาเพียงประสบการณ์ เฉพาะของชนชั้นกลางในเมืองเท่านั้นมาตอบปัญหา ไม่ได้มองประสบการณ์ทางการเมืองของชนชั้นล่างซึ่งมีปัญหาทางการเมืองที่เผชิญอยู่ภายใต้รัฐธรรมนูญ 40 เหมือนกัน เพราะไปด่วนสรุปเสียก่อนว่า ชนชั้นล่างซื้อสิทธิขายเสียงเพียงอย่างเดียว
ส่วนคำตอบของโจทย์รัฐธรรมนูญ 50 คือ ทำให้รัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้งอ่อนแอในทางการเมือง มีรัฐบาลผสมหลายพรรค เช่นเดียวกับสภาพการเมืองไทยก่อนหน้าที่จะใช้รัฐธรรมนูญ 40 การเมืองในระบบกลับไปสู่การฮั้วกันอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ซึ่งถ้าเมื่อไหร่ที่รัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้งอ่อนแอ เมื่อนั้นระบบราชการจะคุมตัวนักการเมืองหรือระบบการเมืองแทนเสมอ
ยิ่งไปกว่านี้ในรัฐธรรมนูญ 50 ไปยกอำนาจในการเลือกสรรคณะกรรมการองค์กรอิสระทั้งหลายให้ฝ่ายตุลาการไว้ค่อนข้างมาก ซึ่งจะทำให้มีการก้าวก่ายแทรกแซงอำนาจอธิปไตยระหว่างกัน ซึ่งจะเป็นอันตรายกับฝ่ายตุลาการเองในระยะยาว
ทั้งนี้ การตรวจสอบฝ่ายบริหารที่จะมีพลังที่สุด คือ สังคม ซึ่งจะตรวจสอบได้เมื่อมีสิทธิเสรีภาพ ซึ่งรัฐธรรมนูญฉบับนี้ก็ให้ไว้มากมาย อาจจะยิ่งกว่ารัฐธรรมนูญ 40 หรือ สอง คือ ต้องมีบทบาทในทางการเมือง สิทธิเสรีภาพที่ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ให้ เมื่อไม่ได้ใช้ประสบการณ์ชาวบ้าน จึงมองไม่เห็นว่าสิทธิเสรีภาพหลายอย่างที่ให้ไว้ในรัฐธรรมนูญ 40 และขยายในรัฐธรรมนูญ 50 เป็นสิ่งที่มีในกระดาษ ร้ายไปกว่านั้น กฎหมายที่เสนอโผล่เข้าไปในสภา ถูกเรียงคิวไว้ท้ายสุด ดองไปจนหมดวาระ คิดว่าผู้ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้มีเจตนาดี แต่ไม่ได้ใช้ประสบการณ์จริงของชาวบ้านมาศึกษาว่าจะขยายสิทธิเสรีภาพนั้นยังไง
นอกจากนี้ รัฐธรรมนูญ 50 ยังไม่ได้ให้บทบาททางการเมืองกับชาวบ้านมากนัก เช่น การเปิดเผยผลการศึกษาผลกระทบสิ่งแวดล้อมจากโครงการของรัฐให้ประชาชนรู้ ไม่ให้สิทธิในการยื่นถอดถอนผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง นี่คือบทบาททางการเมืองซึ่งรัฐธรรมนูญ 40 ก็ไม่ได้ให้ และฉบับนี้ก็ไม่ได้ให้
อย่างไรก็ตาม ศ.ดร.นิธิ กล่าวว่า นอกจากร่างรัฐธรรมนูญแล้ว ต้องคิดถึงร่าง พ.ร.บ. อีก 4 ฉบับที่ผ่าน ครม. ไปแล้วและกำลังจะเข้า สนช. ซึ่งทั้ง 4 ฉบับนั้นมีผลในการทำลายเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญ 50 หมด ไม่ว่าเรื่องของการกระจายอำนาจการปกครอง หรือสิทธิเสรีภาพ เป็นการยกเว้นกฎหมายรัฐธรรมนูญเอาไว้ก่อนด้วยกฎหมายเล็กๆ 4 ฉบับ เช่น กฎหมายว่าด้วยร่างระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน กฎหมายว่าด้วยการรักษาความมั่นคงภายในราชอาณาจักร เป็นต้น
“ผมไม่เชื่อว่า การเมืองจะสงบได้ ถ้าคุณผ่านรัฐธรรมนูญฉบับนี้ เพราะว่าจะมีคนจำนวนหลายล้านคนที่ออกมาลงประชามติ และไม่ได้ออกมาลงประชามติ ที่เห็นรัฐธรรมนูญฉบับนี้ไม่ชอบธรรม คุณไม่สามารถมีการเมืองที่สงบโดยมีประชาชนเป็นหลายล้านคนรู้สึกว่า รัฐบาลไม่ชอบธรรม สภาก็ไม่ชอบธรรม ศาลรัฐธรรมนูญก็ไม่ชอบธรรม ไอ้นั่นไอ้นี่ก็ไม่ชอบธรรมหมด เป็นไปไม่ได้ ฉะนั้น ผมคิดว่า จำเป็นจะต้องไม่รับรัฐธรรมนูญฉบับนี้ เพื่อทำให้ คมช.และรัฐบาลหันไปเลือกรัฐธรรมนูญที่เป็นไปได้มากที่สุด คือ รัฐธรรมนูญปี 40”
ดร.เจิมศักดิ์ ปิ่นทอง สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ กล่าวถึงการรับหรือไม่รับร่างรัฐธรรมนูญว่า ขึ้นอยู่กับการให้น้ำหนักใน 3 ส่วน คือ หนึ่ง ส่วนเนื้อหาของรัฐธรรมนูญ ที่จะช่วยประเทศในอนาคตได้อย่างไร ส่วนที่สองคือกระบวนการจัดทำที่คิดเอาเองหรือได้รับฟังความเห็นของประชาชนกว้างขวางแค่ไหน และสามที่มาของการร่างว่ามาจากการรัฐประหาร หรือมาจากกระบวนการอย่างไร โดยแสดงความเห็นว่าแต่ละท่านที่พูดที่ร่วมพูดคุยมีการให้น้ำหนักไม่เหมือนกัน แต่โดยส่วนตัวนั้นให้ความสำคัญกับเนื้อหา 50 เปอร์เซ็นต์ กระบวนการจัดทำ 35 เปอร์เซ็นต์ และให้ที่มา 15 เปอร์เซ็นต์
“ถามผม ถ้าถอยหลังไปได้ก็จะให้น้ำหนักกับที่มา แต่เมื่อวันนี้ย้อนถอยหลังไม่ได้ เมืองไทยมีรัฐประหารอยู่แล้ว และต้องเดินหน้ากันต่อไป การให้น้ำหนักที่มาจึงลดลงจากเดิมเพราะเงื่อนไขไม่เหมือนเดิม” ดร.เจิมศักดิ์กล่าว
ในการอภิปราย ดร.เจิมศักดิ์ในฐานะกรรมาธิการประสานการมีส่วนร่วมและประชามติ และอยู่ฝ่ายสนับสนุนการรณรงค์รับร่างรัฐธรรมนูญกล่าวว่า จากประสบการณ์ที่เคยมีส่วนร่วมในสภาร่างรัฐธรรมนูญเมื่อปี 40 รัฐธรรมนูญปี 50 นี้เป็นการเก็บเอาสิ่งดีๆ ในรัฐธรรมนูญปี 40 เอาไว้พร้อมแก้ไขสิ่งบกพร่องไม่ว่าจะเป็น
การลดอำนาจรัฐเพิ่มอำนาจประชนชนโดยการให้มีองค์กรอิสระตรวจสอบการทำงานของรัฐตลอดจนการลดจำนวนผู้ที่จะร่วมลงชื่อถอดถอนนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีลงจากตำแหน่ง การห้ามย้ายพรรคยกเข่ง การส่งเสริมสิทธิเสรีภาพต่างๆ และการกำหนดคุณลักษณะของ ส.ว.ที่กล่าวว่าเป็นการพยายามยกระดับวุฒิสภา ให้เป็นสภาของผู้ทรงคุณวุฒิเพิ่มมากขึ้น
นอกจากนี้ยังกล่าวถึงเรื่องการเพิ่มอำนาจประชาชน ในเรื่องมีสิทธิที่จะนำเสนอกฎหมาย การเรียนฟรี ตั้งแต่ ชั้นม. 1 - ม. 6 การรักษาสุขภาพฟรี และกรณีการเจรจาการค้าเอฟทีเอ ที่ประชาชนควรมีสิทธิรับรู้อย่างเข้าใจ
“รัฐธรรมนูญฉบับนี้มี 309 มาตรา ถามผมว่าผมชอบทุกมาตราไหม ผมไม่ชอบอยู่ประมาณ 30 กว่ามาตรา แต่ถามว่าผมจะรับร่างรับธรรมนูญฉบับนี้ไหม วันที่ 19 สิงหาคม ผมจะไปโหวตว่ารับร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้เพราะไม่มีรัฐธรรมนูญฉบับใดที่ถูกใจคนทุกมาตรา แต่ต้องดูภาพองค์รวม แล้วดูว่าประเทศไทยจะเดินต่อไปในอนาคต” ดร.เจิมศักดิ์กล่าว
นายจาตุรนต์ ฉายแสง อดีตรักษาการหัวหน้าพรรคไทยรักไทย กล่าวว่า การจะมีรัฐธรรมนูญฉบับหนึ่งจะต้องตอบปัญหาสำคัญว่าจะเป็นกฎหมายหลักหรือจะเป็นกฎหมายสูงสุดที่ทุกคนต้องปฏิบัติอย่างเท่าเทียมกันหรือไม่ ทุกคนต้องอยู่ภายใต้กฎหมายนั้นหรือไม่ อำนาจอธิปไตยเป็นของปวงชนหรือไม่และประชาชนจะใช้อำนาจตรวจสอบการใช้อำนาจนั้นได้อย่างไร การใช้อำนาจต้องมีการแบ่งแยกกันพอสมควร ไม่ใช่ก้าวก่ายแทรกแซงกัน ที่สำคัญในการตรวจสอบต้องเชื่อมโยงกับประชาชน ประชาชนต้องได้รับการคุ้มครองสิทธิเสรีภาพในด้านต่างๆ โดยเฉพาะสิทธิเสรีภาพทางการเมืองในทางที่จะกำหนดการปกครองหรือการบริหารบ้านเมืองได้
อย่างไรก็ตาม เมื่อมีการลงประชามติจึงได้ไปศึกษารัฐธรรมนูญฉบับ 2550 พบว่ามีปัญหาร้ายแรงมากถึงขั้นว่าไม่น่าเรียกรัฐธรรมนูญฉบับนี้ว่าเป็นรัฐธรรมนูญได้ด้วยซ้ำ เพราะขาดหลักการสำคัญที่กล่าวมาข้างต้น เป็นรัฐธรรมนูญที่ไม่ได้ส่งเสริมการปกครองในระบอบประชาธิปไตย แต่สร้างเสริมความมั่นคงของระบอบเผด็จการและระบอบอมาตยาธิปไตยอย่างชัดเจน แม้ในเรื่องสิทธิเสรีภาพมีการเน้นมากขึ้นแต่ยังมีปัญหาในเชิงปฏิบัติ
ในรัฐธรรมนูญ 2550 จะทำให้สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (ส.ส.) ไม่สามารถทำหน้าที่อันเป็นประโชน์ต่อปวงชนชาวไทยหรือจะทำได้น้อยมาก เพราะใช้ระบบการเลือกตั้งแบบแบ่งเขตในลักษณะที่ย้อนกลับไปสู่อดีต ส่วนการตรวจสอบหน่วยราชการก็ทำไม่ได้ เพราะรัฐธรรมนูญนี้บอกว่าห้าม ส.ส. ก้าวก่ายแทรกแซงการปฏิบัติหน้าที่ของข้าราชการประจำ การก้าวก่ายแทรกแซงอาจทำให้พ้นจากตำแหน่งได้ด้วย ส่วนพรรคการเมืองก็จะอ่อนแอลงมากโดยเสนอนโยบายอะไรไม่ได้เนื่องจากนโยบายส่วนใหญ่กำหนดไว้หมดแล้วในแนวนโยบายแห่งรัฐ
นายจาตุรนต์ ระบุถึงผู้มีอำนาจที่แท้จริงจากรัฐธรรมนูญ 2550 ว่า มี 3 กลุ่มใหญ่ ได้แก่ คมช. และกลไกกับบุคคลที่ คมช.ตั้งขึ้น กลุ่มสองคือ ส.ว. ที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้งบวกกับศาลและองค์กรตามรัฐธรรมนูญที่ตั้งขึ้นโดย ส.ส.ร.โดยทั้งหมดนี้ไม่มีความเชื่อมโยงกับประชาชนเลย และกลุ่มที่สามคือข้าราชการหรือระบบราชการ
ทั้งนี้ รัฐธรรมนูญ 2550 ให้ประธานศาลกับองค์กรตามรัฐธรรมนูญสรรหา ส.ว.สรรหา 74 คน หรือเกือบครึ่งหากหาเสียง ส.ว.เพิ่มอีกนิดหน่อยก็จะได้เสียงส่วนใหญ่ โดย ส.ว.มีอำนาจในการถอดถอนได้แม้แต่นายกรัฐมนตรีหรือคณะรัฐมนตรี แต่ในเมื่อ ส.ว. มาจากศาลและองค์กรตามรัฐธรรมนูญ แล้วจะสามารถไปถอดถอนประธานศาลหรือองค์กรตามรัฐธรรมนูญได้อย่างไร การตรวจสอบกันจึงเป็นไปไม่ได้ เพราะอำนาจมันไขว้ไปมาและก้าวก่ายแทรกแซงอำนาจกันมากเกินไปด้วย ซึ่งจะเป็นผลเสียต่อศาลในระยะยาวเพราะมาเกี่ยวกับการเมืองมากเกินไป
อีกบทหนึ่งที่มีปัญหามากคือเรื่องนิรโทษกรรมตัวเอง ถือเป็นเรื่องเสียหายมาก เพราะเมื่อทำอะไรผิดกฎหมายไว้ก็ได้รับการคุ้มครองตามรัฐธรรมนูญ การนิรโทษอย่างนี้จึงเท่ากับเป็นการรับรอง ยอมรับการรัฐประหาร
โดยสรุปเนื้อหาของรัฐธรรมนูญที่มีปัญหาคือไม่เป็นประชาธิปไตย ผู้ที่มาจากการเลือกตั้งก็ไม่มีอำนาจ แต่อำนาจจะไปอยู่ที่ผู้ไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง การปกครองแบบนี้ประชาชนจะไม่มีทางเสนอความต้องการและไม่มีใครมารับเอาความต้องการของประชาชนไปแก้ปัญหาประเทศ ยิ่งวิกฤติจะยิ่งลำบากเพราะว่ากลไกที่บริหารปกครองประเทศไม่ต้องฟังประชาชน โดยรวมแล้วรัฐธรรมนูญจึงเป็นส่วนหนึ่งของกลไกอีกหลายอย่างที่จะสร้างเสริมทำให้เกิดความมั่นคงของระบอบเผด็จการ ระบอบอมาตยาธิปไตย ก็คือข้าราชการหรือผู้ที่ไม่มาจากการเลือกตั้งเป็นใหญ่ในการปกครองบริหารประเทศ เพราะฉะนั้นจึงไม่ควรรับร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้
ดร.สมคิด เลิศไพฑูรย์ เลขานุการคณะกรรมาธิการยกร่างฯ กล่าวถึงประเด็นสำคัญที่พูดกันมากคือมาตรา 309 เป็นการนิรโทษกรรมให้ คมช.หรือไม่ว่า รัฐธรรมนูญปี 50 ไม่มีบทบัญญัติใดให้ คมช.เข้ามามีส่วนร่วมในรัฐธรรมนูญฉบับนี้เลย นายกรัฐมนตรีไม่ได้มาจากคนนอก และนายกรัฐมนตรีหรือคมช. ก็ไม่ได้มีอำนาจแต่งตั้ง ส.ว.แต่ประการใดทั้งสิ้น อีกทั้ง คมช.ต้องพ้นจากตำแหน่งไปเมื่อรัฐธรรมนูญประกาศใช้ การเลือกตั้งต้องเกิดขึ้นโดยเร็วภายในปีนี้ ทั้งหมดนี้จึงไม่ขัดแย้งกับหลักการประชาธิปไตย
“มาตรา 309 มีการฟังคนอื่นพูดกันเยอะว่ามาตรานี้เขียนนิรโทษกรรม คมช. ไม่มีครับ มาตรา 309 พูดว่าสิ่งที่ถูกต้องในปี 2549 ให้ถือว่าถูกต้องต่อไป ไม่ได้บอกว่าสิ่งที่ผิดให้ผิดต่อไป ไม่ได้บอกว่าสิ่งที่ผิดขอให้ถูก เขียนว่าสิ่งที่ถูกขอให้ถูกต่อไป ถามว่าเขียนแบบนี้ผิดตรงไหน มีบทบัญญัติตรงไหนบ้างที่นิรโทษกรรม คมช. การนิรโทษกรรมได้หมดสิ้นไปแล้วตามรัฐธรรมนูญปี 49 เพราะรัฐธรรมนูญ 49 ได้นิรโทษกรรม คมช.ไปแล้ว ในทางกฎหมายจึงไม่ต้องนิรโทษกรรม คมช.อีกต่อไป”
ดร.สมคิดกล่าวต่อว่า เมื่อเปรียบเทียบกับรัฐธรรมนูญปี 40 ฉบับปี 40 มีข้อดีมากมายแต่ก็มีข้อเสียไม่น้อย รัฐธรรมนูญปี 50 ผู้ยกร่างพยายามจะแก้ไขข้อบกพร่องเหล่านั้น โดยเฉพาะการสร้างดุลยภาพระหว่างอำนาจบริหาร นิติบัญญัติ และตุลาการ ไม่ได้เป็นการลดทอนอำนาจบริหารให้รัฐบาลอ่อนแอและเพิ่มอำนาจให้ตุลาการตามที่กล่าวอ้าง พร้อมกันนี้นายสมคิดได้ยกตัวอย่าง การสร้างดุลยภาพโดยการเพิ่มอำนาจให้ฝ่ายนิติบัญญัติเช่น การลงมติในเรื่องต่างๆ ของส.ส.นั้น ไม่จำเป็นต้องฟังเสียงมติพรรค ส่วนศาลก็มีการตรวจสอบโดยผู้ตรวจการรัฐสภา
ส่วนประเด็นปัญหาที่พูดถึงกันมากเรื่อง ส.ว.ส่วนหนึ่งมาจากการสรรหานั้น ดร.สมคิดยืนยันว่าเป็นรูปแบบที่หลายประเทศที่ปกครองแบบระบอบประชาธิปไตยใช้กัน เช่น อังกฤษ เบลเยี่ยม เพราะหากให้ ส.ว.ทั้งหมดมาจากการเลือกตั้ง ก็จะซ้ำรอยปัญหาเดิม เพราะ ส.ว.มีอำนาจแต่งตั้งองค์กรตามรัฐธรรมนูญทั้งหมด
นอกจากนี้ดร.สมคิดยังกล่าวถึงข้อเด่นในรัฐธรรมนูญปี 50 ว่า ในเรื่องสิทธิเสรีภาพและอำนาจของประชาชนนั้น รัฐธรรมนูญนี้ทำได้ดีกว่าเดิม ไม่ว่าจะเป็นการลดจำนวนรายชื่อประชาชนในการเสนอกฎหมายและถอดถอนนักการเมืองจาก 50000 เหลือ 20000 รายชื่อ รวมทั้งถอดถอนตุลาการได้ด้วย และยังเป็นครั้งแรกที่บัญญัติให้ประชาชนเข้าชื่อกันแก้รัฐธรรมนูญได้
รศ.ดร.วรเจตน์ ภาคีรัตน์ หัวหน้าภาควิชากฎหมายมหาชน คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กล่าวว่าร่างรัฐธรรมนูญฉบับ 2550 มีจุดบกพร่องในเรื่องของที่มา กระบวนการยกร่างรัฐธรรมนูญมีผลประโยชน์ทับซ้อน และเนื้อหาของรัฐธรรมนูญขาดเอกภาพ รวมทั้งขัดแย้งต่อหลักความเป็นกฏหมายสูงสุดด้วย
เนื่องจาก ‘ที่มา’ ของร่างรัฐธรรมนูญ ปี 2550 มาจากการทำรัฐประหาร นี่จึงไม่ใช่รัฐธรรมนูญที่มาอย่างถูกต้องชอบธรรม เมื่อศึกษาจากประวัติศาสตร์จะพบว่ารัฐธรรมนูญซึ่งมีที่มาโดยไม่ถูกต้องชอบธรรมนั้น มักก่อให้เกิดปัญหาในเรื่องของเนื้อหาตามมาเสมอ
นอกจากนี้ ร่างรัฐธรรมนูญ ปี 2550 อ้างถึงเรื่องจริยธรรมเอาไว้มาก มีการพูดถึงจริยธรรมของนักการเมือง แต่ไม่ได้พูดถึงจริยธรรมของผู้ร่างรัฐธรรมนูญ ซึ่งบางส่วนก็มาจากองค์กรที่มีผลประโยชน์โดยตรงจากการร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ เช่น ผู้ร่างรัฐธรรมนูญบางคนจะกลับมาเป็นผู้รับผิดชอบเรื่องการลงประชามติด้วย
ในส่วนของการออกแบบโครงสร้างสถาบันทางการเมือง รศ.ดร.วรเจตน์ แย้งว่าการสรรหาวุฒิสมาชิกในร่างรัฐธรรมนูญปี 50 ซึ่งมี 2 ทาง คือ การเลือกตั้ง (76 เสียง) และการแต่งตั้ง (74 เสียง) ไม่ใช่โครงสร้างทางการเมืองที่ถ่วงดุลกันด้วยความเป็นประชาธิปไตย
การที่ฝ่ายรับร่างรัฐธรรมนูญกล่าวว่า แม้แต่ประเทศอังกฤษก็ยังมี ‘สภาขุนนาง’ ซึ่งมาจากการ ‘แต่งตั้ง’ จึงเป็นการอ้างอิงที่ไม่คำนึงถึงอำนาจของสภาดังกล่าว เพราะสมาชิกสภาขุนนางของอังกฤษจะไม่มีอำนาจถอดถอนนายกฯ ซึ่งเป็นผู้ที่มาจากการเลือกตั้ง แต่ร่างรัฐธรรมนูญปี 50 ของไทย มอบอำนาจให้แก่วุฒิสมาชิกซึ่งมาจากการแต่งตั้ง โดยจะมีบทบาทเทียบเท่ากับ ส.ว.ที่มาจากการเลือกตั้งทุกประการ ทั้งที่ ส.ว.ซึ่งมาจากการแต่งตั้งไม่อาจเรียกว่าเป็นตัวแทนของประชาชนที่แท้จริง เพราะขาดการเชื่อมโยงกับประชาชน
เช่นเดียวกับการจัดการบัญชีรายชื่อ ส.ส.ซึ่งฝ่ายรับร่างรัฐธรรมนูญกล่าวว่าประชาชนในบางพื้นที่สามารถเลือกนักการเมืองได้ 3 ราย ซึ่งเป็นเรื่องดีที่ประชาชนมีตัวเลือกเพิ่มมากขึ้น รศ.ดร.วรเจตน์แย้งว่า บางพื้นที่มีขนาดเล็ก ประชาชนมีสิทธิเลือก ส.ส.ได้เพียงรายเดียว ต่อให้ประชาชนต้องการเลือก ส.ส.3 ราย เหมือนอย่างเขตใหญ่ๆ ก็ทำไม่ได้อยู่ดี การจัดการบัญชีรายชื่อเช่นนี้จึงยิ่งทำให้ประชาชนรู้สึกว่าไม่ได้รับสิทธิเท่าเทียมกัน และที่ฝ่ายรับร่างฯ บอกว่าวิธีนี้สามารถจัดการปัญหา ‘ซื้อเสียง’ ได้นั้น รศ.ดร.วรเจตน์มองว่าการแบ่งเขตที่ใหญ่ขึ้น อาจยิ่งทำให้การแข่งขันเพื่อกว้านซื้อเสียงรุนแรงกว่าก็เป็นได้
อย่างไรก็ตาม รศ.ดร.วรเจตน์ ยอมรับว่า ร่างรัฐธรรมนูญปี 50 มีข้อดีที่สิทธิเสรีภาพและการตรวจสอบถ่วงดุลอำนาจนักการเมือง เพื่อมิให้พรรคการเมืองมีความเข้มแข็งเกินไป โดยมีบทบัญญัติว่า ผู้เป็นนักการเมืองต้องเปิดเผยบัญชีทรัพย์สิน แต่ข้อดีนี้ยังไม่ดีพอ เมื่อพิจารณาแล้วว่า องค์กรบางองค์กรที่เกาะเกี่ยวกับอำนาจทางการเมือง เช่น ผู้สรรหาองค์กรอิสระ หรือผู้ที่จะแต่งตั้ง ส.ว.กลับไม่ต้องมีการตรวจสอบแต่อย่างใด ซึ่งที่จริงแล้ว ทั้งสองฝ่ายควรอยู่ภายใต้มาตรฐานเดียวกัน
ประเด็นสำคัญอีกประการหนึ่งคือเรื่องมาตรา 309 ซึ่งฝ่ายรับร่างฯ กล่าวว่าไม่มีข้อความใดในมาตรานี้ชี้ชัดว่าจะนิรโทษกรรมให้ คมช. แต่ถ้าพิจารณาจากถ้อยคำที่บัญญัติไว้ จะเห็นว่ามาตราดังกล่าวรับรองว่าการกระทำของ คมช.ทั้งหมด มีความถูกต้องชอบธรรม ไม่ว่าจะเป็นการทำรัฐประหาร การออกกฏอัยการศึก ฯลฯ เพราะมาตรา 309 อ้างถึงรัฐธรรมนูญชั่วคราว ปี 2549 ที่ คมช.ประกาศนิรโทษกรรมตัวเอง และระบุว่า การกระทำใดๆ ที่รัฐธรรมนูญปี 49 รับรองว่าถูกต้อง ก็จะดำรงความถูกต้องนั้นต่อไปในร่างรัฐธรรมนูญปี 50
รศ.ดร.วรเจตน์ กล่าวโดยสรุปว่า สิ่งใดที่ชอบหรือถูกต้องแล้วในตัวมันเอง ก็ไม่จำเป็นต้องรับรองก็ได้ ด้วยเหตุนี้ ไม่ว่าจะพิจารณาร่างรัฐธรรมนูญปี 50 ในแง่ของ ‘ที่มา’ หรือ ‘เนื้อหา’ และชั่งน้ำหนักข้อดี-ข้อเสีย เชื่อว่ารัฐธรรมนูญปี 50 จะไม่ได้ช่วยยุติปัญหาใดๆ ที่เคยเกิดขึ้นก่อนหน้านี้เลย
ในช่วงท้ายการอภิปราย ผู้ดำเนินรายการให้ตัวแทนฝ่ายสนับสนุนและตัวแทนฝ่ายคัดค้านร่างรัฐธรรมนูญ 2550 แสดงความเห็นสรุปฝ่ายละ 5 นาที โดยผู้อภิปรายฝ่ายสนับสนุนได้เลือก นายจรัญ ภักดีธนากุล เป็นตัวแทนสรุป ส่วนส่วนผู้อภิปรายฝ่ายคัดค้านได้เลือก รศ.ดร.วรเจตน์ ภาคีรัตน์
โดยรศ.ดร.วรเจตน์ เรียกร้องให้ไม่รับร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ และยืนยันว่า ไม่ว่าอย่างไรการเลือกตั้งก็จะต้องเกิดขึ้น และอาจรวดเร็วกว่าขึ้นอยู่กับความจริงใจของ คมช.และองค์กรที่เกี่ยวข้อง และแสดงความมั่นใจว่า คมช. ไม่กล้าหยิบรัฐธรรมนูญฉบับอื่นมาใช้ นอกจากรัฐธรรมนูญ 2540
“การโหวตไม่รับร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ จะเป็นการยกระดับการต่อสู้เพื่อให้ได้มาซึ่งประชาธิปไตยในทางอุดมการณ์ ในทางคุณค่า ซึ่งจะเป็นรากฐานที่สำคัญอย่างยิ่ง ในการทำให้ประเทศไทยเดินไปในวิถีทางที่นานาอารยประเทศยอมรับ”
โดยนักกฎหมายมหาชนผู้นี้กล่าวทิ้งท้ายว่า
“การโหวตไม่รับรัฐธรรมนูญฉบับนี้ จะเป็นทางออกของสังคมไทย ไม่ให้เกิดความตีบตันในวันข้างหน้า เรียกร้องเอา 2540 กลับมาใช้ให้มีฐานของความชอบธรรม แล้วก็ปรับปรุงแก้ไขในส่วนที่มันบกพร่องต่อไป เพราะไม่ว่าอย่างไรๆ ก็ตาม แม้จะมีการรับร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้ ก็ต้องมีการแก้ไขแน่นอน และเมื่อมีการแก้ไขแล้ว ทำไมจึงไม่เอารัฐธรรมนูญปี 2540 มาใช้”
ด้านนายจรัญ ภักดีธนากุล ตัวแทนสรุปของฝ่าย ส.ส.ร.ย้ำว่า สิ่งที่ รศ.ดร.วรเจตน์กล่าวนั้นเป็นความเชื่อ ไม่ชัดเจนแน่นอน และไม่ราบรื่นเท่ากับการลงประชามติรับร่างรัฐธรรมนูญนี้ และหากลงประชามติรับร่างรัฐธรรมนูญนี้ จะให้ผลดีคือ “ยุติระบบปฏิวัติรัฐประหารทันที” จรัญกล่าว พร้อมกับย้ำถึงมาตรา 309 ที่มีข้อกังวลว่า มีเจตนารมณ์มุ่งคุ้มครองการกระทำที่ชอบด้วยกฎหมาย และชอบด้วยรัฐธรรมนูญเท่านั้น มิใช่คุ้มครองการกระทำผิดแต่อย่างใด
หลังการดีเบต ทางผู้จัดได้ให้นักศึกษา 6 คนนำกุหลาบแดงไปมอบให้ผู้อภิปรายแต่ละคนเพื่อยื่นให้แก่คู่อภิปรายของตนเองด้วย
ทางเว็บไซท์ประชาไทได้ถอดความจากการดีเบตครั้งนี้ทุกคำทุกประโยคมาเผยแพร่โดยแบ่งออกเป็น 4 ช่วงด้วยกัน ท่านสามารถคลิ๊กเข้าไปอ่านเนื้อหาเต็มๆได้ตามลิ้งค์ข้างล่างนี้
Khun Jaturon has given the excellent debate against khun Jermsak and I now realize what the government and ANS planed ahead about Thai politics. All political structures and organizations including NGOs will be totally controlled by some extra-power as mentioned by Khun Jaturon. Thus, it does not matter who is going to be the next government. You should try to publicize Khun Jaturon ’s speeck as much as possible so people will vote “NO”.
By: wallop on สิงหาคม 3, 2007
at 1:29 pm
อยากให้ท่านกลับมาเร็ว เศรษกิจกำลัง บรรลัย ยาบ้า ครองเมือง แล้ว โจรปล้นธนาคาร ทุกวัน
By: suriya pheatphein on สิงหาคม 4, 2007
at 1:43 am
ใครอยากให้ทหารปกครองบ้านเมืองก็รับไป ถ้าจะให้ประชาชนปกครองบ้านเมืองก็คิดเอา แล้วดูรอบบ้านรอบเมืองเราดูซิว่าประเทศที่ปกครองโดยทหารเป็นอย่างไร…..คิดๆๆๆๆๆคิดไม่ออกก็ไม่ต้องคิด สบายกว่ากันเยอะเลย อยู่เฉยๆดีกว่า
By: wat on สิงหาคม 7, 2007
at 10:52 am
ขอบคุณทุกคะแนนเสียงที่ไปลงรับรัฐธรรนูญ นะครับ
By: รักทักกี้ สินาตร้า on สิงหาคม 19, 2007
at 11:41 pm
Hello peoplef7a395c20aa17629b04f3e5f15317084
By: http://idisk.mac.com/fmp3musicdownloads/Public/index.html on ธันวาคม 10, 2007
at 8:28 am
 | นุชระพ… on 9 เดือนกับค… |
| แอบเคร… on 9 เดือนกับค… |
| lu on ประมวลภาพ… |
| คนอีสา… on ทักษิณ,where are… |
| คนกรุง on รายการจับโ… |
